Drzewołazy, te niewielkie i jaskrawo ubarwione żabki, stały się obiektem fascynacji dla wielu miłośników terrarystyki na całym świecie, w tym także w Polsce. Czy są one rzeczywiście jednymi z najpiękniejszych przedstawicieli tego hobby? Odpowiedź na to pytanie jest złożona, gdyż ich uroda idzie w parze z wyjątkowymi wymaganiami, jakie stawiają przed hodowcami. W niniejszym artykule przyjrzymy się bliżej ich niezwykłej urodzie, jak i złożoności, jaka towarzyszy utrzymywaniu ich w terrarium.
Naturalne środowisko i długość żywota
Drzewołazy, wraz z blisko spokrewnionymi liściołazami, zamieszkują deszczowe lasy tropikalne obu Ameryk, od Ameryki Środkowej po północne krańce Ameryki Południowej. Największą populację tych płazów znajdziemy w Kolumbii, Wenezueli i północnej Brazylii. Środowisko to, pełne bujnej roślinności i ciągłych opadów, zapewnia im odpowiednie warunki do życia, które są trudne do odtworzenia poza ich naturalnym habitatem.
Czy wiesz, że poza swoim środowiskiem życia drzewołazy mogą dożyć znacznie dłuższego wieku? O ile na wolności ich życie ogranicza się do około 5-7 lat, w optymalnie prowadzonych warunkach hodowlanych czas ten wydłuża się do 10-15 lat, a rekordowe przypadki żyły nawet dwie dekady!
Małe, lecz zauważalne – uroda i trucizna
Jednym z największych atutów drzewołazów jest ich niezwykle kolorowe ubarwienie, które pełni ważną funkcję ostrzegawczą w kontakcie z drapieżnikami. Jaskrawe barwy nie są jedynie estetycznym wybrykiem natury, a sygnałem, że te płazy są trujące. Zawartość toksyn w skórze drzewołazów może być śmiertelna dla wielu dużych ssaków, w tym ludzi. Jest jednak dobra wiadomość dla hodowców – drzewołazy rozmnażane w niewoli nie produkują trucizny, o ile nie są karmione owadami, które stanowią jej źródło w ich naturalnej diecie.
W Polsce, gdzie hodowanie tych płazów staje się coraz bardziej popularne, wielu miłośników docenia możliwość podziwiania ich piękna bez obaw o kontakt z toksyczną skórą. To niezwykła możliwość zgłębienia tajemnic jednych z najpiękniejszych stworzeń terrarystycznych, bez opuszczania kraju.
Najpopularniejsze gatunki hodowane w Polsce
W naszych krajowych terrariach spotkać można różne gatunki drzewołazów. Do najpopularniejszych w hodowli należą:
- Drzewołaz karłowaty (Dendrobates pumilio) – maleńkie, jaskrawo czerwone, z niebieskimi kończynami.
- Drzewołaz niebieski (Dendrobates azureus) – żabka o lazurowym ubarwieniu z ciemnymi plamkami.
- Drzewołaz złocisty (Dendrobates auratus) – czarny, z żółtymi liniami na ciele.
- Drzewołaz żółtopasy (Dendrobates leucomelas) – charakteryzuje się trzema żółtymi pasami i licznymi czarnymi plamkami.
- Drzewołaz czerwonogłowy (Dendrobates fantasticus) – intensywnie pomarańczowa głowa z marmurkowymi pasemkami.
Hodowla drzewołazów – wyzwania i wymagania
Optymalne warunki w terrarium
Kluczem do sukcesu w hodowli drzewołazów jest zapewnienie im warunków maksymalnie zbliżonych do ich naturalnego środowiska. Idealne terrarium powinno przypominać las deszczowy, pełne bujnych roślin i odpowiedniej wilgotności powietrza. Wysoka wilgotność (80-100%) jest niezbędna do ich zdrowego funkcjonowania, a jej kontrolowanie jest ułatwione dzięki specjalistycznym urządzeniom akwarystycznym.
Temperatura i oświetlenie
Równie ważne jest utrzymanie odpowiedniej temperatury – około 25°C w dzień i 20°C nocą. Do tego celu często używane są kable grzewcze, które zapewniają równomierne ogrzewanie terrarium. Światło słoneczne powinno imitować się świetlówkami działającymi przez 12 godzin dziennie, co wspomaga także wzrost roślin.
Roślinność i dekoracje terrarium
Drzewołazy, jako mieszkańcy tropików, uwielbiają rośliny. Fikus pnący, filodendron czy bromelia nie tylko pięknie dekorują terrarium, ale i spełniają funkcję schronienia. Istotne jest, by wybierać rośliny tolerujące wilgoć i ciepło, które nie zostaną zniszczone przez płazy, choć drzewołazy nie niszczą roślin zbyt często.
Żywienie drzewołazów – co podawać, by były zdrowe?
Podstawą diety drzewołazów w hodowli są żywe owady, podobnie jak w ich naturalnym środowisku. Zazwyczaj serwuje się im muszki owocowe, mszyce i świerszcze. W celu zapewnienia optymalnego rozwoju owady te są często wzbogacane wapnem lub preparatami mineralnymi. Warto również podawać bardziej kaloryczne larwy owadów raz na kilka tygodni.
Hodowcy wykorzystujący domowe hodowle owadów, jak muszki owocowe, mogą cieszyć się z samowystarczalności oraz skomponować różnorodną dietę dla swoich podopiecznych, co jest kluczowe dla ich zdrowia i dobrostanu.
Rozmnażanie drzewołazów – jak przebiega?
Osiągnięcie dojrzałości płciowej przez drzewołazy może nastąpić jeszcze przed ukończeniem pierwszego roku życia. Interesującym zachowaniem godowym jest nawoływanie samców, zwane trelem, którym starają się zaintrygować samice. Gody te przypominają niekiedy skomplikowane tańce, trwające wiele godzin, po których następuje złożenie jaj przez samicę.
To samiec obejmuje opiekę nad jajami, co jest dość wyjątkowym zjawiskiem wśród płazów. Po 10-14 dniach kijanki są gotowe do opuszczenia osłonek jajowych.
Proces hodowli kijanek wymaga umiejętności kontrolowania warunków ich rozwoju, co bywa wyzwaniem. Kijanki są drapieżne i wszystkożerne, przez co wielu hodowców decyduje się na ich indywidualne umieszczanie w akwariach, by uniknąć kanibalizmu.
Prawo i wymogi dotyczące hodowli drzewołazów
Przy posiadaniu drzewołazów w Polsce niezbędne jest przestrzeganie przepisów prawa zgodnie z konwencją CITES. Obejmuje to m.in. rejestrację zwierząt w Urzędzie Ochrony Środowiska oraz zapewnienie legalności ich pochodzenia. Dokumentacja i rejestracja to kluczowe kroki, by móc legalnie cieszyć się towarzystwem tych niezwykłych stworzeń.
